Tôi thực sự nghĩ hầu hết chúng ta đều có thể xác nhận một sự thật rằng, các vị trí cấp độ đầu vào giờ đây không còn là ‘đầu vào’ nữa.
Tôi thấy rất nhiều công việc công nghệ trên các trang web yêu cầu ‘2 năm kinh nghiệm trở lên’ (làm sao chúng ta có được kinh nghiệm đó nếu không ai muốn thuê ứng viên cấp độ đầu vào?!)
Tôi kiểm tra email như kiểm tra giờ giấc, chỉ để xem liệu mình có nhận được tin nhắn ‘chúc mừng…’ hay một cơ hội nào đó có thể giúp chuyển hướng sự nghiệp của mình không?
Hôm đó là thứ Bảy, tôi đã không ngủ nhiều hôm trước nên thức dậy vào khoảng giữa buổi chiều.
Việc đầu tiên tôi thường làm là kiểm tra thư (thậm chí trước cả các ứng dụng mạng xã hội khác).
Tôi thấy một dòng chữ‘Chúc mừng, bạn đã được lọt vào danh sách sơ tuyển cho vị trí…’.
Tôi đã rất phấn khích!
Cho đến khi tôi đi phỏng vấn và không nhận được công việc…
Tôi Ứng Tuyển Một Vị Trí Cấp Dưới Bán Thời Gian.
Tôi Đã Không Được Nhận, Và Tôi Nhận Ra Bằng Cấp Của Mình Chỉ Là Một Bài Học Lịch Sử.
Giữa những bài giảng về lý thuyết trình biên dịch và cố gắng thành thạo DevOps, tôi chỉ muốn một công việc bán thời gian cấp dưới, thứ gì đó để trả tiền thuê nhà và cuối cùng có được một chút kinh nghiệm “thực tế” trong CV.
Tôi tìm thấy một công ty khởi nghiệp gần đó đang tuyển dụng “Lập trình viên Web Cấp dưới.” Bản mô tả công việc là những thứ tiêu chuẩn của năm 2024:
React, Node, Git cơ bản.
Tôi đã xây dựng cả chục dự án như vậy.
Tôi bước vào với suy nghĩ mình quá đủ tiêu chuẩn.
Tôi bước ra với nhận thức rằng công việc tôi đang tìm kiếm không còn tồn tại nữa.
Cuộc Phỏng Vấn Đã Khiến Tôi Gục Ngã
Người phỏng vấn không yêu cầu xem GitHub của tôi.
Ông ta không yêu cầu tôi viết thuật toán lên bảng trắng.
Ông ta chỉ chỉ vào màn hình với 2.000 dòng TypeScript mới tinh, được tạo bởi AI.
“Tôi vừa cho nhân viên cấp dưới cuối cùng của chúng tôi nghỉ việc,” ông ta nói, và bụng tôi như rơi xuống đất.
“Anh ấy rất giỏi viết code, nhưng tôi không cần một người viết nữa.
Tôi đã có một tác nhân AI làm việc đó.
Tôi cần một Kiểm toán viên Pháp y.”
Ông ta đặt hẹn giờ 20 phút.
“Tác nhân AI nói rằng việc tái cấu trúc cổng thanh toán này là ‘Thành công.’ Nhật ký hệ thống của tôi lại nói khác.
Hãy nói cho tôi biết tại sao cỗ máy lại nói dối tôi.”
Tôi ngồi đó nhìn chằm chằm vào đoạn code “hoàn hảo” nhất mà tôi từng thấy.
Không có lỗi chính tả.
Thụt đầu dòng hoàn hảo.
Nhưng tôi đóng băng.
Tôi đã dành các buổi thực hành ở Đại học để học cách tạo vòng lặp, không phải cách tìm ra một lỗi logic vi mô trong một “ảo giác” hoàn hảo.
Tôi đã không tìm thấy lỗi.
Đồng hồ đếm ngược về 0.
Tôi đã không nhận được công việc.
Tại Sao Nhãn “Cấp Dưới” Là Một Lời Nói Dối Vào Năm 2026
Trên đường đi bộ trở lại ga Mile End, tôi chợt nhận ra:
“Lập trình viên Cấp dưới” không chỉ đơn thuần là đã chuyển chỗ,nó đã bị xóa bỏ.
Năm 2022, giá trị của bạn là một “người viết code.” Năm 2026, giá trị của bạn là trở thành một Bộ lọc ở Cấp độ Chuyên gia.
Ngành công nghiệp đã mất kiên nhẫn với giai đoạn “tập sự”.
Các công ty không còn tuyển dụng dựa trên tiềm năng nữa;
họ đang tuyển dụng để kiểm soát.
Họ muốn những người có thể hành động như một Trưởng nhóm ngay từ Ngày 1 bởi vì AI đã đảm nhận công việc “Cấp dưới” (code mẫu, kiểm thử đơn vị, CRUD cơ bản) miễn phí rồi.
Phòng Máy Tính So Với Thế Giới Thực
Ở trường Đại học, chúng tôi vẫn còn tranh cãi về dấu chấm phẩy.
Ngoài thế giới thực, Kiến trúc sư Trưởng đang quản lý một đội 10 tác nhân AI trong khi họ ngủ.
Lộ trình “truyền thống” cho sinh viên là một cái bẫy hoàn toàn.
Nếu CV của bạn nói rằng bạn “biết Python và Java,” bạn đang cạnh tranh với một chiếc máy tính.
Nếu bạn vẫn đang mài mòn với LeetCode Easy, bạn đang luyện tập cho một cuộc đua đã kết thúc từ hai năm trước.
Để thực sự được tuyển dụng vào năm 2026, bạn phải bỏ qua hoàn toàn giai đoạn “Cấp dưới”.
Cấp độ đầu vào giờ đây có nghĩa là:
Pháp y Hệ thống:Bạn có thể gỡ lỗi một hệ thống “hoàn hảo” mà bạn không viết ra không?
Điều phối:Bạn có thể quản lý các tác nhân AI thay vì bị chúng thay thế không?
Phán đoán Kiến trúc:Bạn có thể nói với CEO tại sao đoạn code “hiệu quả” của AI thực ra lại là một cơn ác mộng bảo mật không?
Thực Tế Đen Tối
Chúng ta là thế hệ lập trình viên đầu tiên phải trở thành Chuyên gia trước khi được phép làm Cấp dưới.
Đó là một “Thời kỳ Đen tối của Lập trình” nơi cây cầu từ sinh viên đến chuyên gia đang bị thiêu rụi bởi tự động hóa.
Tôi không nhận được vai trò đó vì tôi là một sinh viên cố gắng trở thành người viết code.
Lẽ ra tôi nên là một sinh viên cố gắng trở thành Trưởng nhóm.
Gửi đến các bạn sinh viên đồng trang lứa:Các bạn vẫn đang xây dựng “Ứng dụng Thời tiết”, hay đang học cách kiểm tra một ảo giác của AI?
Bởi vì ngành công nghiệp không chờ đợi chúng ta bắt kịp đâu.
Tôi biết điều này thật đau lòng, nhưng chúng ta cần nói về nó.
